Naukowcy przeanalizowali prędkość porywistych wiatrów w odległym układzie gwiazd neutronowych

Astronomowie z Massachusetts Institute of Technology (MIT) sporządzili mapę powiązanych z nimi „wiatrów dyskowych”.

dysk akrecyjny wokół układu Hercules X-1.Gwiazda neutronowa odciąga materię od gwiazdy podobnej do Słońca. Dysk akrecyjny tej gwiazdy neutronowej jest wyjątkowy, ponieważ wiruje, czyli „precesjonuje”. Wykorzystując to wahanie astronomowie po raz pierwszy uchwycili różne perspektywy obracającego się dysku i stworzyli dwuwymiarową mapę jego wiatrów. Odkrycia mogą dostarczyć wglądu w to, w jaki sposób supermasywne czarne dziury tworzą całe galaktyki.

Nowa mapa pokazuje pionowy kształt istruktura wiatru, a także jego prędkość - setki kilometrów na sekundę. Jeśli astronomowie odkryją w przyszłości więcej systemów oscylacyjnych, metoda mapowania naukowców może pomóc określić, w jaki sposób wiatry dyskowe wpływają na powstawanie i ewolucję systemów gwiezdnych, a nawet całych galaktyk.

Naukowcy obserwowali Herkulesa X-1 za pomocą dwóch teleskopów rentgenowskich, należącego do Europejskiej Agencji Kosmicznej XMM Newton i należącego do NASA Obserwatorium Chandra.

Pomiar promieni rentgenowskich i liniiabsorpcji podczas kołysania się i obracania dysku w czasie, badacze określili takie właściwości, jak temperatura i gęstość wiatru na różnych wysokościach względem dysku, a także stworzyli dwuwymiarową mapę jego prędkości. Okazuje się, że wiatr wznosi się od dysku pod kątem około 12 stopni względem niego w miarę rozszerzania się w przestrzeni – piszą naukowcy. Staje się zimniejszy i bardziej nierówny, a słabszy na większych wysokościach nad dyskiem.

Dysk akrecyjny jest kolosalnywir gazu i pyłu gromadzący się wokół czarnej dziury lub gwiazdy neutronowej, pobierając materię z pobliskiej gwiazdy. Obracając się, wytwarza potężne wiatry, które popychają i ciągną rozprzestrzeniającą się, wirującą plazmę. Te masywne emisje mogą oddziaływać na otoczenie czarnych dziur, podgrzewając i unosząc wokół nich gaz i pył.

Astronomowie zaobserwowali oznaki wiatrów dyskowychw wielu układach, w tym w akreujących czarnych dziurach i gwiazdach neutronowych. Ale do tej pory nie zaobserwowali tego zjawiska z taką dokładnością.

Czytaj więcej:

Specjalna dieta wyzwala samozniszczenie komórek raka mózgu u myszy

Naukowcy rozszyfrowali tajemniczy rękopis Ptolemeusza. Był ukryty pod innym tekstem

Nowy obraz Hubble'a zaintrygował naukowców

Zdjęcie na okładce: Jose-Luis Olivares, Massachusetts Institute of Technology
Na podstawie zdjęcia Herkulesa X-1 autorstwa D. Klochkova, Europejskiej Agencji Kosmicznej